Relatief veel soa's bij jongeren van 15 tot 20
In 2013 is het aantal soa-consulten in de regio Oost-Nederland opnieuw fors gestegen. Vergeleken met de landelijke cijfers werden bij cliënten in Oost-Nederland veel soa’s gevonden, namelijk bij 16,3% versus 14,7% landelijk. De meeste soa’s werden gevonden bij mensen die door hun (ex-)partner gewaarschuwd waren voor een soa, mannen die seks hebben met mannen, en jongeren. Met name onder jongeren van 15 tot 20 jaar komen relatief veel soa’s voor. Chlamydia is nog steeds de meest gevonden soa.De cijfers zijn afkomstig uit de Thermometer Seksuele Gezondheid Oost-Nederland, waarin de jaarlijkse trends op het gebied van soa’s en seksualiteitszorg (Sense) in Gelderland en Overijssel worden gepubliceerd. De cijfers worden aangereikt door de Centra Seksuele Gezondheid (voorheen SoaSense-poli’s) van de vijf GGD’en in Oost-Nederland.
Strikt toelatingsbeleid voor soa-spreekuren
Hethoge soa-vindpercentage in Oost-Nederlandhangt mogelijk samen met het hogere aantal consulten. Immers: waar meer gemeten wordt, wordt doorgaans ook meer gevonden, zeker als spreekuren heel specifiek door risicogroepen worden bezocht. De GGD’en in Oost-Nederland hebbenzeer gericht risicogroepen benaderden cliënten onder strikte voorwaarden toegelaten op de spreekuren voor een (gratis) soa-consult. Dit kan hebben meegespeeld.
Ook is het zo dat jongeren in Oost-Nederland de GGD steeds beter weten te vinden. Wellicht is dit het gevolg van de promotie van het Sense-spreekuur, dat zich richt op jongeren onder de 25 jaar met seksualiteitsvragen. Dit Sense-spreekuur wordt gecombineerd met soa-consulten.
Testvoorzieningen blijven belangrijk voor risicogroepen
Vooral bij mensen die gewaarschuwd worden voor een soa, wordt relatief vaak een soa gevonden: bijnavier op de tiencliënten die in 2013 naar de GGD kwamen omdat hun (ex) partner een soa had, bleek zelf ook een soa te hebben. Jongeren tussen de 15 en 20 jaar zijn een risicogroep voor zowel soa’s als seksuele gezondheidsproblemen, zo blijkt uit de Thermometer. Om deze jongere risicogroep in de toekomst nog beter te bereiken richten de GGD’en in Oost-Nederland zich op samenwerking met het voortgezet onderwijs, ROC’s en de afdeling Jeugdgezondheidszorg van de GGD. De uitkomsten van de Thermometer laten zien datvoorlichting en betrouwbare gratis testvoorzieningen belangrijk zijn en blijven voor de risicogroepen.
Rol van de Centra Seksuele Gezondheid
De Centra Seksuele Gezondheid van de GGD voerenanoniem en kosteloos soa-testenuit bij jongeren onder de 25, mannen die seks hebben met mannen (MSM), prostituees, mensen die zelf (of hun ouders) afkomstig zijn uit een gebied waar veel hiv of andere soa’s voorkomen, mensen met een partner uit een risicogroep of mensen die gewaarschuwd zijn in verband met een soa bij een van hun sekspartners.
Mensen die niet tot deze risicogroepen behoren, worden doorverwezen naar de huisarts. Vanaf 2015 gaat de overheid de regeling aanpassen: mensen met veel wisselende seksuele contacten en prostituanten komen dan niet meer in aanmerking voor een gratis soa-test, slachtoffers van seksueel geweld vanaf dat moment wel.
